Gele plomp

In Nederland groeien een aantal planten, die je beter met rust kunt laten. Een goed voorbeeld, of beter gezegd een slecht voorbeeld, is de reuzenberenklauw. Bij aanraking van deze plant kunnen personen blaren oplopen. Of neem de taxus. Een klein takje met bladeren is voor een paard dodelijk. Laat staan voor een mens.

Er is een plant die dodelijk kan zijn. Als je daar tien minuten onder staat ben je dood! Dit is echter een grapje, want ik bedoel hier de gele plomp. Als je onder deze waterplant met drijvende bladeren staat, sta je uiteraard onder de waterspiegel. Daar kunnen wij mensen zonder hulpmiddelen niet goed tegen.

De gele plomp groeit in en op het water. Dat water moet voedselrijk zijn, redelijk diep en zonder al te veel stroming. Hij komt in vrijwel heel Nederland voor, hoewel de Waddeneilanden, de IJsselmeerpolders en Zeeland uiterst karig bedeeld zijn. De plant heeft grote drijvende bladeren, variërend van 10 tot 30 centimeter met een glanzend oppervlakte en leerachtig van structuur. De stengel zit geheel onder water en is rolrond, glad en kaal. Deze is verbonden met een wortelstok, waarmee hij zich onder water eveneens kan vermenigvuldigen.

Het meest bekend is zijn grote gele bloem, die van juni tot in augustus in bloei kan staan. Die bloem steekt iets boven de waterspiegel uit. De bloem bestaat uit vijf grote kelkbladeren, die aan de buitenkant soms enigszins groen kunnen zijn. De binnenkant van de kelkbladeren is geel. Deze kelkbladeren overlappen elkaar en omvatten de veel kleinere gele kroonbladeren. Daarvan heeft hij een veelvoud van, die in een schijnbare rij rondom het vruchtbeginsel staan. Bij regen en ’s nachts sluit de bloem zich.

Veel mensen zullen bekend zijn met de gele plomp, omdat de bladeren in de Friese vlag staan. Vreemd genoeg staan ze daar rood afgebeeld, terwijl ze toch echt groen van kleur zijn. De kleur rood vloeit waarschijnlijk voort uit de symbolische betekenis van soortgelijke rode tekens op andere vlaggen. Mocht iemand het beter weten, dan hoor ik het graag.

Verschenen 11 juli 2018