Gentiaanblauwtje

Voor de natuur hoef je niet per se naar buiten, soms komt het vanzelf jouw huiskamer binnen. Wel digitaal, want de EO zendt regelmatig fantastische natuurprogramma’s uit, zoals “Seven Worlds, One Planet” van bioloog en televisiemaker David Attenborough. Zijn programma’s zijn altijd voorzien van prachtige beelden van bijzondere dieren en planten. Vooral het gedrag komt uitgebreid aan bod.

Echter je hoeft echt niet de hele wereld af te reizen om iets bijzonders te kunnen meemaken. Zo komt op het nabij gelegen Nationaal Park Dwingelderveld een bijzondere vlinder voor met een uitzonderlijke levenswijze. Het betreft in dit geval het gentiaanblauwtje. Het is geen grote vlinder, zijn vleugels zijn amper twee centimeter lang. De binnenkant van de vleugels zijn bij het mannetje blauw, zonder vlekken. Bij het vrouwtje is dat grijsbruin, met onduidelijke vlekken. De buitenkant van beiden geslachten zijn grijsachtig bruin, met meerdere zwarte vlekken.

Belangrijk voor deze vlinder is dat in zijn leefomgeving klokjesgentianen moeten bloeien, minimaal 500 planten. De klokjesgentiaan groeit onder andere op natte heide en blauwgraslanden. Wat dat betreft is het Dwingelderveld een goed biotoop en het gentiaanblauwtje komt daar dus voor. Op de bloemen van de klokjesgentiaan zet het vrouwtje haar eieren af. Uit die eieren komen rupsen, die zich na ongeveer tien dagen op de grond laten vallen. Nu komt het bijzondere, die rupsen lijken door speciale lokstoffen veel op de larve van de bossteekmier en de moerassteekmier. Deze steekmieren nemen ze vervolgens mee naar hun eigen nest. Daar doen de rupsen zich tegoed aan de echte mierenlarven, aan mierenpoppen en stukjes insectenprooi. 

In het volgende voorjaar verpopt de rups en omstreeks juni komt uit die pop een nieuwe vlinder. Nu moet hij maken dat hij het mierennest zo snel mogelijk verlaat. Immers de steekmieren zien hem als een indringer en mogelijk zelfs als prooi. Hij vlucht het mierennest uit, zoekt een hogere plek op om zijn vleugels op te pompen. Dan vliegt hij weg, op zoek naar een partner voor de volgende generatie. 

Verschenen 24 juni 2020